Prowadzisz działalność – chroń majątek

Dopiero kontrola skarbowa, a ściślej mówiąc decyzja wymiarowa uzmysławia prowadzącym działalność gospodarczą, jak duże istnieje niebezpieczeństwo utraty majątku. Znakomita większość przedsiębiorców prowadzi uczciwie swoje interesy i nie zdaje sobie sprawy, jak szybko można stracić dorobek całego życia, w skutek kontroli skarbowej. Brak wiedzy w zakresie rodzajów prowadzenia działalności gospodarczej i odpowiedzialności finansowej za skutki jej prowadzenia, może być katastrofalny, szczególnie obecnie, gdy tak wiele osób wykonuje pracę w formie różnego rodzaju samozatrudnienia. Oczywiście sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek, nie jest niczym niezwykłym i niesie wiele korzyści, chociażby możliwość wykonywania pracy dla wielu podmiotów, swoboda działania, możliwość uzyskania finansowania działalności w wielu formach, czy możliwość wliczania w koszty wielu składników majątkowych. Tych możliwości nie ma w tradycyjnej formie zatrudnienia. Najpoważniejszym negatywnym skutkiem prowadzenia działalności gospodarczej jest ryzyko utraty majątku. Niestety utrata majątku grozi przedsiębiorcy nie tylko w skutek niewłaściwych decyzji biznesowych, czy w wyniku oszustwa ze strony nieuczciwych kontrahentów. Od takich sytuacji przedsiębiorca może się ustrzec, czy ubezpieczyć. Najgroźniejsze są straty spowodowane decyzjami pokontrolnymi, których przedsiębiorca nie jest w stanie przewidzieć i oszacować. W dodatku często te zdarzenia są poza kontrolą przedsiębiorcy i on sam nie ma na nie wpływu.

W zasadzie zawsze istnieje ryzyko, że organ kontrolujący uzna, że kontrolowany nie miał prawa do odliczenia, czy nie właściwie zinterpretował przepisy. Często same organy różnie interpretują te same przepisy. W wyniku kontroli organy podważają prawdziwość transakcji, uznają, że przedsiębiorca posługiwał się pustymi fakturami, czy nie złożył odpowiednich dokumentów, czy deklaracji, mimo, że je składał. Nagminnie organy wykreślają przedsiębiorców, czy ich kontrahentów, bez ich wiedzy, z rejestru czynnych płatników VAT, doprowadzając oba podmioty do ruiny. Absurdalnych decyzji zapada tak wiele, że nie starczy miejsca aby je wymieniać. Skutkiem każdej takiej decyzji jest strata finansowa. W wielu przypadkach samo podejrzenie organów, że kontrola może wykazać duże uszczuplenie majątku skarbu państwa, prowadzi do procedury zabezpieczenia majątku przedsiębiorcy przed wydaniem decyzji. Oczywiście zdarza się, że organy stosują takie metody, aby postępowanie nie przedawniło się. Cel i skutek jest jeden, duże prawdopodobieństwo utraty majątku kontrolowanego.

W pierwszej kolejności prowadząc działalność gospodarczą należy zadbać o ochronę majątku osobistego.

Forma prowadzenia działalności ma istotne znaczenie w omawianym temacie. Najbardziej niebezpieczną formą prowadzenia działalności gospodarczej to działalność prowadzona przez osobę fizyczną, bądź działalność prowadzona przez spółki cywilne. Jedyną korzyścią ma być podobno uproszczona i tańsza forma tej działalności. Niemniej jednak praktyka wskazuje, że koszty prowadzenia takiej działalności są podobne do prowadzenia działalności w formie osobowości prawnej. Jednorazowy wydatek przy rejestracji nie zrekompensuje negatywnych skutków prowadzenia działalności gospodarczej w tej formie.  Podstawowym negatywnym skutkiem jest pełna odpowiedzialność przedsiębiorcy całym swoim majątkiem za prowadzoną działalność gospodarczą. Oznacza to, że za powstałe zobowiązania przedsiębiorca odpowiada majątkiem firmy, swoim majątkiem prywatnym oraz wspólnym majątkiem współmałżonka. Odpowiedzialność ta odnosi się również do majątku zgromadzonego przed rozpoczęciem działalności.

Prowadząc działalność gospodarczą na osobę fizyczną, ustanowić z małżonkiem rozdzielczość majątkową i przenieść na współmałżonka całą własność prywatną.

Należy przy tym odpowiednio zabezpieczyć się, od różnych zdarzeń losowych. Pamiętać należy, że ustanowiona rozdzielczość majątkowa obowiązuje od momentu jej zawarcia, i nie działa wstecz. W drugiej kolejności należy wybrać bardziej bezpieczną formę prowadzenia działalności, czyli zawiązać spółkę kapitałową prawa handlowego, np. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością i zamknąć poprzednią działalność. Oczywiście w tym momencie nie zniknie groźba odpowiedzialności za poprzedni okres działalności, gdyż odpowiadamy do 3 lat za długi w stosunku do innych podmiotów, do 5 lat wstecz, za podatek VAT, do 6 lat za podatek dochodowy, do 10 lat z tytułu składek ZUS i roszczeń uznanych przez Sąd w formie prawomocnego wyroku. Oznacza to, że organy podatkowe mogą kontrolować podmiot do 6 lat wstecz, a ZUS do 10 lat. Trzeba też zdawać sobie sprawę, że jeżeli czynności przeniesienia majątku będą przeprowadzane podczas trwającego już postępowania kontrolnego, organ może je podważyć. Przykładowo, jeśli podczas kontroli skarbowej sprzedamy mieszkanie w celu uniknięcia zabezpieczenia się organu na tym majątku, organ podważy taką transakcję. Ale nawet w takim przypadku lepiej działać, niż nic nie robić.

Zupełnie inaczej mają się sprawy, gdy zawiążemy spółkę kapitałową prawa handlowego, np. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Spółkę może powołać jedna osoba stając się jej udziałowcem. Udziałowiec zgodnie z kodeksem spółek handlowych nie odpowiada za zobowiązania spółki, natomiast przysługuje mu dywidenda, która jest częścią zysku osiągniętego przez spółkę. Dla udziałowca jest to najbezpieczniejsza forma prowadzenia działalności, gdyż wierzyciele nie mogą zaspokoić się z majątku udziałowca, a jedynie z majątku spółki. Udziałowiec nie odpowiada również za popełnione przez spółkę błędy, czy straty. Obowiązkiem udziałowca jest powołanie zarządu spółki, który to organ reprezentuje i odpowiada za spółkę. Cała odpowiedzialność spoczywa na zarządzie spółki, który może być jednoosobowy. Należy wystrzegać się przed obejmowaniem funkcji członków zarządu, jeżeli chcemy osobiście chronić osobisty majątek. Aby całkowicie nie utracić kontroli nad zarządzaniem spółką najlepiej objąć funkcję prokurenta spółki. Prokurent upoważniony jest do dokonywania czynności związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa, poza niektórymi czynnościami dla których konieczne jest pełnomocnictwo szczególne. Prokurent nie ponosi żadnej odpowiedzialności za zobowiązania spółki, a jedynie z art. 415 kodeksu cywilnego (Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.). Spółki kapitałowe dają wiele możliwości bezpieczniejszego prowadzenia działalności gospodarczej, stwarzając dla inwestora odpowiednie warunki dla prowadzenia biznesu, minimalizując przy tym ryzyko utraty większości majątku, w przypadku  niekorzystnych zdarzeń i rozstrzygnięć w stosunku do spółki. Najistotniejsze jest przy tym stworzenie odpowiedniej konstrukcji prawnej dla prowadzonej działalności. Należy przy okazji wspomnieć o odpowiedzialności członków zarządu, którzy w wielu przypadkach mogą odpowiadać własnym majątkiem za wierzytelności spółki. Oczywiście członek zarządu działając prawidłowo, ma wiele możliwości uniknięcia odpowiedzialności za długi spółki,  ale ryzyko zawsze istnieje. Warto też pamiętać, że zarówno firmę, jak i członków zarządu można ubezpieczyć w firmie ubezpieczeniowej, od różnych zdarzeń, między innymi od ryzyk podatkowych.

 

 

 

 

 

 

Powiązane artykuły

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *