Zmiany w VAT 2017. Stawka i terminy. Część 1.

Do stycznia 2017 roku pozostały niecałe dwa miesiące, najwyższy więc czas, aby przybliżyć Czytelnikom plany ministerstwa finansów dotyczące ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U.2016.710 z późn. zm., dalej: ustawa o VAT). Zmian wprowadzonych przez „starego” ministra finansów jest sporo, a nie da się wykluczyć, że nowy szef resoru też zechce zapisać się w pamięci podatników na najbliższy rok w tym zakresie.

Najogólniej rzecz ujmując, można powiedzieć, że zamierzeniem ustawodawcy jest wprowadzenie dodatkowych rozwiązań mających na celu poprawę ściągalności podatku, co ma zapewnić tzw. pakiet rozwiązań uszczelniających. Z opublikowanego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług wynika, że pakiet rozwiązań uszczelniających, obok samej ustawy o VAT, obejmuje jeszcze dwa akty prawne, a to: ustawę z dnia 10 września 1999 r. Kodeks kamy skarbowy (Dz.U.2013.186 z późn. zm.) oraz ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2015.613 z późn. zm.). Zmiany te omówimy w kolejnych częściach cyklu, dziś zaznaczymy tylko, że do Kodeksu karnego skarbowego zostanie wprowadzona kara pozbawienia wolności dla osób biorących udział w oszustwach podatkowych. Natomiast najbardziej kontrowersyjna zmiana Ordynacji podatkowej ma polegać na wprowadzeniu odpowiedzialności solidarnej pełnomocnika podatnika, dokonującego rejestracji mocodawcy jako VAT czynnego. Odpowiedzialność ta ma obejmować zaległości podatkowe mocodawcy (podatnika) powstałe w ciągu 6 miesięcy od dnia czynności rejestracji.

W ustawie o VAT, najważniejsza zmiana dotyczy oczywiście przedłużenia okresu przejściowego podwyższonej stawki podatku. W projekcie ustawodawca wyjaśnił, że planowane rozwiązania uszczelniające przyniosą rezultaty dopiero w następnych latach, co powoduje konieczność utrzymania wysokości stawek podatku na dotychczasowym poziomie 8% i 23% do dnia 31 grudnia 2018 r. Można więc śmiało przyjąć, że na razie podatnikom lżej nie będzie, a okres przejściowy, pierwotnie zaplanowany do roku 2017 wydłuży się, o co najmniej dwa lata.

W zakresie terminów nie sposób pominąć zmiany polegającej na doprecyzowaniu przepisu umożliwiającego wydłużenie terminu zwrotu podatku, którą resort tłumaczy brakiem jednolitości w dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym w tym zakresie i zapowiada, że zmiany te mają również na celu wskazanie jednolitej drogi przedłużenia terminu zwrotu. W celu standaryzacji wykładni, ministerstwo zaproponowało zmianę przepisu w zakresie treści, która ma otrzymać brzmienie: jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowej weryfikacji naczelnik urzędu skarbowego w drodze postanowienia może przedłużyć termin zwrotu podatku do czasu zakończenia tej weryfikacji (art. 87.2 ustawy o VAT). Z projektu wynika też, że resort kierując się charakterem i specyfiką podatku VAT, rozszerzył zakres weryfikacji zasadności wniosku o zwrot tej daniny. Od stycznia 2017 r. sprawdzenie czy zwrot jest należny nadal będzie się odbywało w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej albo postępowania podatkowego, z tym, że obejmie rozliczenia nie tylko podatnika, ale również jego kontrahentów. Stanie się tak po uprawnieniu fiskusa do sprawdzania w ramach weryfikacji dowolnych dokumentów potwierdzających faktyczne dokonanie transakcji. Istotnym novum jest więc radykalne rozszerzenie samego zakresu weryfikacji, gdyż obok rozliczeń podatnika, podlegać jej będą mogły również rozliczenia innych podmiotów biorących udział w obrocie towarami lub usługami. Weryfikacja obejmować będzie sprawdzenie zgodności tych rozliczeń z faktycznym przebiegiem transakcji (art. 87.2b).

Inną projektowaną zmianą ustawy o VAT, bezpośrednio związaną z wydłużeniem terminu i zakresu weryfikacji zasadności zwrotu podatku jest ograniczenie uprawnienia podatników do otrzymania zwrotu różnicy w przyspieszonym — dwudziestopięciodniowym terminie (art. 87.6 ustawy o VAT). Tę modyfikację resort tłumaczy sygnałami o nadużyciach uprawnienia przez oszustów, co umożliwiać ma obecny termin zwrotu przyspieszonego, który w praktyce nie pozwala urzędom skarbowym na sprawdzenie „uczciwości” podatnika, czyli ustalenie, czy wnioskodawca nie działał w celu wyłudzenia podatku. Ponadto, zdaniem ministerstwa, w przypadku kwot podatku naliczonego, który nie został rozliczony w poprzednich okresach, podatnicy i urzędy skarbowe mają problem z udowodnieniem w tak krótkim terminie zapłaty należności wynikających ze wszystkich faktur. Dlatego w projekcie znalazł się zapis, że zwrot podatku VAT w dwudziestopięciodniowym terminie ma być stosowany jedynie w sytuacjach, gdy:

  1. należności wynikające z faktur dokumentujących nabyte towary i usługi zostaną zapłacone za pośrednictwem rachunku bankowego podatnika albo rachunku podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej i podatnik przedstawi dokumenty potwierdzające taką zapłatę,
  2. łączna kwota należności wynikających z pozostałych faktur (nieuregulowanych za pośrednictwem rachunku bankowego lub rachunku w SKOK) nie przekroczy 15 000 zł,
  3. podatnik przez kolejne dwa lata poprzedzające okres, w rozliczeniu za który występuje o zwrot w przyspieszonym terminie, był zarejestrowany jako podatnik VAT czynny, składał deklaracje oraz terminowo rozliczał podatki stanowiące dochód budżetu państwa.

To są najważniejsze zmiany ustawy o VAT w zakresie stawek i nowych terminów. W drugiej części naszego cyklu omówimy zmiany w zakresie odwróconego obciążenia VAT, co jest związane z przestępstwami karuzelowymi, o których pisaliśmy szeroko na naszych łamach latem bieżącego roku.

Powiązane artykuły

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *